( 1 * ) - هرچه جستجو كردم در كتاب دياسقوريدوس چاپ تطوان سال 1952 كه در اختيار دارم راجع به قاطانيقى مطلبى پيدا نكردم . ( 2 * ) - اصل چنين است در مخزن آمده شبيه به برگ آس و مورد ( 3 * ) - حداه ، به لاتين Milvus ، انگليسى Kite ، فرانسوى Milan ، غليواج ، زغن ، زاغ ، موش‌گير ، كوركور پرنده‌اى از دستهء بازها . ( 4 * ) - انطاليا از شهرهاى معروف روم شرقى ، واقع در منطقه مديترانه نزديك خليج قسطنطنيه ( 5 * ) - برگردان از جامع المفردات الادويه و الاغذيه ، ج 3 ص 3 ( 6 * ) - تحفه حكيم مومن صفحه 200 ( 7 * ) - مخزن الادويه صفحه 442 Code - 2744 بنج ابيض Hyoscyamus albus L . همانطورى كه در ذيل خواهد آمد منظور از بنج در طب سنتى سه گياه از جنس Hyoscyamus به اسامى بنج ابيض ، بنج احمر و بنج اسود مىباشد كه دانه آنها به بذر البنج معروف و به فارسى دانه بنگ ناميده شده است متاسفانه به علت مخدر بودن اين گياهان و برگ خشك شده گياه و يا فشرده شده شاخه‌هاى تازه گياه ( رجوع شود به جلد دوم همين مجموعه صفحه 65 ) Cannabis sativa L . var indica Lam كه معروف به بنگ است " با يكديگر خلط و مشتبه شده‌اند . . . اين خلط ظاهرا در گذشته‌اى بسيار دور روى داده است " ! ؟ ( هوشنگ اعلم جستارهائى در تاريخ علوم دوره اسلامى ، مقالات چاپ شده در دانشنامه جهان اسلام ص 237 ) . چنين اشتباهى هرگز در آثار پزشكان سنتى ديده نشده است . در كليه كتب قديم شرح اين گياهان بطور جداگانه ذيل عناوين بنج و قنب آمده است تنها در كتاب الابنيه بنج با نام فارسى بنگ آمده و از قنب ذيل شاه‌دانج ( - شاهدانه ) نام برده شده است . هروى ذيل بنگ مىنويسد " بنگ سياه باشد و سرخ و سفيد " و خواص درمانى كه ذكر مىنمايد كاملا با آنچه پزشكان سنتى ديگر ذيل بنج نوشته‌اند مطابقت دارد و ذيل شاهدانج مىنويسد : " از او قنب كنند " ( رجوع شود به الابنيه عن حقايق الادويه صفحات 56 و 200 ) . اگر برخى محققين نام علمى بنك ذكر شده در كتاب الابنيه را اشتباها Cannabis indica ضبط نموده‌اند ( به عنوان مثال : فرهنگ واژه‌هاى دشوار كتاب الابنيه عق حقايق الادويه ، تأليف دكتر منوچهر اميرى ، انتشارات بنياد فرهنگ ايران ص 73 ) و يا در ترجمه فارسى كتاب قانون ابن سينا آمده است " بنج ( بنگ ، حشيش ) : بنگ چندين نوع است سياه و سرخ و سفيد . . . " ( قانون در طب تأليف شيخ الرئيس ابو على سينا ترجمه عبد الرحمن شرفكندى ، هژار ، كتاب دوم . چاپ چهارم ص 94 ) اين اشتباهات ربطى به پزشكان سنتى ندارد . مقدمه را با تاكيد سلطان الحكماء ( 1245 - 1322 ه . ق . ) معلم طب قديم دار الفنون به پايان مىرسانم . وى مىنويسد " بزر البنج كه به فارسى تخم بنگ و به فرنگى ژوسكيام نامند تخم نباتى است . . . بايد دانست كه آن دخلى به گياه شاهدانه كه به عربى قنب ناميده مىشود ندارد . . . " ( فروغ ناصرى ، كتاب خطى ، ر 155 ) .